fe-mail.gr

Fe-mail.gr

 

Ελλάδα - Κόσμος

Τα σημερινά γεγονότα του Λιβάνου, μέσα από την ιστορική διαδρομή της Χετζμπολάχ

25 Ιουλίου 2006 | 12:28 μ.μ.

Ο Hassan Nasrallah

Επιχειρούμε μέσα από τη διαδρομή της Χετζμπολάχ και του ηγέτη της Νασράλα, να περιγράψουμε ιστορικά τα γεγονότα στο Λίβανο, ώστε να κατανοηθεί καλύτερα η σημερινή τραγική κατάσταση.

Γενικός Γραμματέας της Χετζμπολάχ ο Σείχης Σαγέντ Χασάν Νασράλα θεωρείται ως μια από τις πιο σημαντικές φιγούρες του Ισλαμικού κόσμου, όμως ανάμεσα σε κύκλους της Αμερικανικής Κυβέρνησης περιγράφεται ως πιο επικίνδυνος από τον Οσάμα μπιν Λάντεν.

Γεννήθηκε το 1960 στο στρατόπεδο προσφύγων Bourj Hammoud στην Ανατ. Βηρυτό από οικογένεια που κατάγεται από το Bassouriyeh, ένα μικρό χωριό κοντά στην Τύρο, στο Νότιο Λίβανο.
Ο Νασράλα ήταν το μεγαλύτερο από 9 παιδιά και άρχισε να διαβάζει βιβλία για το Ισλάμ σε ηλικία όπου τα άλλα παιδιά έπαιζαν ποδόσφαιρο και άλλα παιχνίδια.


Στη διάρκεια του εμφυλίου, το 1975, η οικογένεια εγκατέλειψε τη Βηρυτό και επέστρεψε στο Νότο όπου ο Νασράλα απέκτησε επαφή και μετά έγινε μέλος του Κινήματος Amal του Μουσά Σαντρ ο οποίος ήταν αντίθετος με την Σιιτική πολιτική ελίτ.

Ο Abbas al-Musawi.

Εκεί στο Bassouriyeh και στα σχολικά χρόνια, διέκρινε τον Νασράλα και τον ξεχώρισε για την εξυπνάδα του ο κληρικός Muhammad al Gharawi, που έγραψε για τον μικρό μια συστατική επιστολή προς τον Muhammad Baqir al- Sadr του Σιιτικού σεμιναρίου (Hawza) της Νατζάφ στο Ιράκ.
Εκεί πήγε για θρησκευτικές σπουδές ο νεαρός Νασράλα μετά από ένα χρόνο.
Eπιτηρητής του 16χρονου Νασράλα στη Νατζάφ, ορίστηκε ο Λιβανέζος κληρικός από την Κοιλάδα Μπεκάα Abbas al-Musawi.

Aν και ο Μουσά αλ Σαντρ της Amal, καλλιεργούσε πολιτική συνύπαρξης με Λιβανέζους Χριστιανούς πολιτικούς, ο Musawi και άλλοι Λιβανέζοι του σεμιναρίου της Νατζάφ αρνούνταν να δεχθούν το Κράτος του Λιβάνου, τα εθνικά του σύνορα και τις πολιτικές συμφωνίες.
Μυστικός Αρχηγός τους ηταν ο Muhammad Hussein Fadlallah, ένας "mujtahid" (θρησκευτικός ηγέτης), που είχε επιστρέψει στο Λίβανο από τη Νατζάφ, το 1966.
Ο Fadlallah ίδρυσε το Da' wa (Ισλαμικό Πολιτικό Κόμμα του Λιβάνου) που ανέπτυξε ευρύ δίκτυο αγαθοεργιών, με σχολεία, κλινικές, διανομή τροφίμων κ.α.

Το 1978 εκατοντάδες Λιβανέζων κληρικών και σπουδαστών, συμπεριλαμβανομένων των Musawi και Νασράλα, εξαναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν το Ιράκ.
Η επιστροφή στο Λίβανο συνέπεσε με τη μυστηριώδη εξαφάνιση του Μουσά αλ Σαντρ στη διάρκεια επίσκεψης στη Λιβύη και η ηγεσία της Amal πέρασε στον δικηγόρο Nabih Berri που διατηρούσε στενές σχέσεις με τη Συρία.

Κάτω από την ηγεσία του Berri η Amal απορρόφησε αρκετούς Σιίτες για τη στήριξη του φιλο-Σύριου Προέδρου του Λιβάνου Elias Sarkis, αλλά και για πολιτικές και κοινωνικές μεταρρυθμίσεις.
Εκείνη την περίοδο οι εκδιωχθέντες από τη Νατζάφ ιδεολογικοποιούν τον Σιιτικό ακτιβισμό, ενώ ο Νασράλα σπουδάζει στο Ισλαμικό Ινστιτούτο που είχε ιδρύσει ο Musawi στο Μπααλμπέκ και με την ισχυρή του προσωπικότητα επηρεάζει πολλούς νεαρούς Σιίτες και αποκτά σώμα οπαδών.

Με την Ισραηλινή εισβολή στο Λίβανο τον Ιούνιο 1982, το Ιράκ στέλνει στην Κοιλάδα Μπεκάα εκατοντάδες Φρουρούς της Επανάστασης (IRGC) για να οργανωθεί ένα εθελοντικό Κίνημα που θα αρχίσει jihad (ιερό πόλεμο), εναντίον των Ισραηλινών δυνάμεων και θα εγκαταστήσει Ισλαμικό κράτος στο Λίβανο.
Ακολουθώντας τον Musawi, ο Νασράλα, εγκαταλείπει την Amal και παίρνει μαζί του και τους οπαδούς του.
Η νέα οργάνωση ήταν αρχικά ένα κομάντο Ιρανόφιλων κληρικών και των οπαδών τους, που πραγματοποιούν επιθέσεις αυτοκτονίας εναντίον των Ισραηλινών δυνάμεων και των Δυτικών Ειρηνευτικών Μονάδων από το 1982 έως το 1984 και δρα με καλυμμένα ονόματα, όπως: "Οργάνωση Επαναστατικής Δικαιοσύνης" και "Οργάνωση για την Καταπίεση στη Γη".

Το 1985 ανακοινώνεται η ίδρυση της Χετζμπολάχ (Κόμμα του Θεού) και με ανοιχτή επιστολή σε εφημερίδα του Λιβάνου κηρύσσει Ιερό Πόλεμο εναντίον του Ισραήλ και των Δυτικών υποστηρικτών του. Ο Νασράλα διακρίνεται ως στρατιωτικός διοικητής. Το 1987 δυνάμεις της Χετζμπολάχ υπό τον Νασράλα, διώχνουν ένοπλες ομάδες της Amal από αρκετούς σταθμούς στα νοτιο-δυτικά προάστεια της Βηρυτού.
Μετά την είσοδο των Συριακών δυνάμεων και την αναγκαστική κατάπαυση του πυρός, ο Νασράλα φεύγει για το Ιράν και συνεχίζει τις σπουδές του στην ιερή πόλη Κομ. Η φυγή του ήταν ουσιαστικά μια πράξη διαμαρτυρίας για την εισβολή των Σύρων στη Βηρυτό και ένα κάλεσμα για μεγαλύτερη ενεργοποίηση της Χετζμπολάχ υπό Ιρανική θρησκευτική καθοδήγηση.

Το 1989 ξαναρχίζουν επεισόδια ανάμεσα στην Amal και στη Χετζμπολάχ, ο Νασράλα διακόπτει τις σπουδές του και επιστρέφει στο Λίβανο όπου και ηγείται νικηφόρα της σύγκρουσης στο Iqlim al-Toufah του Ν.Λιβάνου, μάλιστα τραυματίστηκε ελαφρά στη μάχη.
Στο τέλος της δεκαετίας είναι πλέον επικεφαλής της Κεντρικής Στρατιωτικής Διοίκησης της Χετζμπολάχ και μέλος του Πολιτικού της Συμβουλίου.

Ο Hussein Fadlallah

Την περίοδο εκείνη αναπτύχθηκαν διάφορες φράξιες στο εσωτερικό της Χετζμπολάχ.
Μια απ' αυτές με επικεφαλής τον Musawi, υποστήριξε το Taif Accord του 1989 (Αφοπλισμός) και το πολιτικό status της 2ης Δημοκρατίας του Λιβάνου, γεγονός που σήμαινε την εγκατάλειψη των δηλωμένων στόχων της Χετζμπολάχ για εγκαθίδρυση Ισλαμικού Θεοκρατικού καθεστώτος και την αποδοχή της Συριακής ηγεμονίας στο Λίβανο.
Στο πλευρό του Musawi τάχθηκε και ο Fadlallah και μετά από διαπραγματεύσεις απελευθερώθηκαν Δυτικοί όμηροι και λιγόστεψαν αισθητά τα χτυπήματα εναντίον των Ισραηλινών.

Αρχηγοί της άλλης φράξιας ήσαν οι Νασράλα και Sayyid Imbrahim al-Amin που διατηρούσαν στενές σχέσεις με τους Ιρανούς Φρουρούς της Επανάστασης και απέρριπταν το Taif Accord.

Ισχυροί Ιρανοί κληρικοί όπως ο Αλί Ακμπάρ Μοχτασεμί υποστηρίζαν την φράξια του Νασράλα, όμως άλλοι όπως ο Πρόεδρος Αλί Ακμπάρ Χασεμι Ραφσαντζανί υποστήριζαν την φράξια του Musawi για να καλλιεργήσουν μιά πιό αξιόπιστη εικόνα για το Ιράν και στενώτερες σχέσεις με τη Συρία, μετά τον θάνατο του Αγιατολάχ Χομεινί, το 1989.
Η επιρροή του Ραφσαντζανί αφαίρεσε τον έλεγχο της Χετζμπολάχ από τους "σκληρούς" και η φράξια Musawi επικράτησε στη Σύνοδο Ηγετών της Χετζμπολάχ που έγινε το 1989 στην Τεχεράνη.
Ο Νασράλα υποχρεώθηκε να επιστρέψει στο Ιράν ως "εκπρόσωπος" της Χετζμπολάχ για να βρίσκεται υπό έλεγχο και παροπλισμό.

Τον Οκτώβριο 1990 οι Συριακές δυνάμεις εισέβαλαν στην Ανατολική Βηρυτό και έδιωξαν ότι είχε απομείνει από την Πρώτη Δημοκρατία του Λιβάνου και συγχρόνως αφόπλισαν όλες τις τις ένοπλες ομάδες τοποθετώντας παράλληλα ανδρείκελα της Συρίας στην Κυβέρνηση.
Στην Χετζμπολάχ επετράπη να έχει παρουσία στο Νότιο Λίβανο και η Τεχεράνη αποδέχθηκε την αντικατάσταση του Γενικού Γραμματέα Sobhi Tufaili από τον Musawi που ήταν εξαιρετικά προσκείμενος στη Δαμασκό.
Πέτυχε, όμως, τη Συριακή έγκριση για επιστροφή του Νασράλα στο Λίβανο.

Τον Φεβρουάριο 1992 ο Musawi σκοτώθηκε από επίθεση Ισραηλινού ελικοπτέρου και ενώ είχε σειρά ο βοηθός Γεν. Γραμματέας Naim Qassem, μετά από επιμονή του Αγιατολάχ Χαμενεί τη θέση πήρε ο Νασράλα.
Παρά τις φράξιες, τις αντιπαλότητες και τον παραγκωνισμό, η πρώτη εντολή του Νασράλα ήταν η σκληρή εκδίκηση για τη δολοφονία του Musawi.
Στις 17 Μαρτίου 1992 αυτοκίνητο-βόμβα χτύπησε την Ισραηλινή Πρεσβεία στο Μπουένος 'Αιρες σκοτώνοντας 29 ανθρώπους και οι Αργεντινοί απέδωσαν την επίθεση στη Χετζμπολάχ.
Το μήνυμα είχε δοθεί: Αν οι Ισραηλινοί σκότωναν ηγέτες της Χετζμπολάχ θα θρηνούσαν Εβραίους στο Εξωτερικό.
Οι Ισραηλινές Μυστικές Υπηρεσίες που είχαν αρχίσει να εκπαιδεύουν πράκτορες για την εξόντωση του Νασράλα υποχρεώθηκαν να σταματήσουν την επιχείρηση. Στα χρόνια που ακολούθησαν ο Νασράλα εμφανίστηκε αρκετές φορές δημόσια να μιλά σε πλήθη δεκάδων χιλιάδων οπαδών της Χετζμπολάχ χωρίς να φοβάται τη δολοφονία του.
Η Χετζμπολάχ υπό τον Νασράλα ενεργοποιήθηκε περισσότερο και το 1993 σε επεισόδιο στο Ν. Λίβανο σκότωσε 26 Ισραηλινούς στρατιώτες.
Ίσως ο Νασράλα να είχε λάβει πιο δραστικές εντολές από την Τεχεράνη για κλιμάκωση των χτυπημάτων εναντίον Ισραηλινών / Εβραϊκών στόχων και ακολουθήθηκε η μέθοδος της ανάμιξης των μαχητών της Χετζμπολάχ με τους κατοίκους των χωριών στο Ν. Λίβανο απ' όπου και άρχισαν αρκετές εκτοξεύσεις πυραύλων Katyusha εντός του Ισραήλ στη δεκαετία ' 90, ως απάντηση για τις Ισραηλινές επιχειρήσεις στο Λίβανο.

Ο Mustafa Dirani

Στη διάρκεια του 7ήμερου βομβαρδισμού της Χετζμπολάχ από Ισραηλινές δυνάμεις τον Ιούλιο 1993 ("Επιχείρηση Ευθύνη"), συνολικά 142 πύραυλοι Katyusha έπληξαν το Ισραήλ που αναγκάστηκε να διακόψει τις επιχειρήσεις, για να σταματήσουν τα χτυπήματα σε κατοικημένες περιοχές του.

Τον Μάιο του 1994 Ισραηλινοί κομάντος έφθασαν με ελικόπτερο βαθιά στην Κοιλάδα Μπεκάα (!) και απήγαγαν τον Mustafa Dirani ηγέτη του κλάδου της Χετζμπολάχ στην Amal.
Ο Dirani δεν ήταν μέλος της Χετζμπολάχ αλλά η πρόκληση ήταν μεγάλη και ο Νασράλα απάντησε με τον τρόπο που ήξερε:
Στις 18 Ιουλίου βομβιστής-αυτοκτονίας οδήγησε φορτηγάκι με 600 λίμπρες εκρηκτικών στο κτίριο της Αργεντινο - Ισραηλινής 'Ένωσης του Μπουένος 'Αιρες σκοτώνοντας αυτή τη φορά 85 ανθρώπους.
Αν και ο Νασράλα αρνήθηκε κάθε ανάμιξη, η έρευνα των Αργεντινών διαπίστωσε ευθύνη των Ιρανών και της Χετζμπολάχ.

Είναι σαφές ότι η Χετζμπολάχ διαθέτει μεγάλη δύναμη και τεράστιο διεθνές δίκτυο ενώ παράλληλα χρησιμοποιεί ίδιες μεθόδους με το Ισραήλ (πράκτορες που μιλούν άπταιστα τα Εβραϊκά, διεισδύσεις στους μηχανισμούς του Ισραηλινού κράτους κλπ.).
Το τηλεοπτικό της δίκτυο Al Manar εκπέμπει δορυφορικά όλο το 24ωρο και μαζί με το ραδιόφωνο Al Nur μεταδίδουν συνεχώς αντι-Ισραηλινή προπαγάνδα, αρκετές φορές σε Εβραϊκή γλώσσα.Στα τέλη της 10ετίας ' 90 οι Ισραηλινοί αποφάσισαν ότι η κατάσταση στο Ν. Λίβανο δεν ήταν πλέον ελέγξιμη και άρχισαν να σκέπτονται την αποχώρηση των δυνάμεων τους από την περιοχή.
Μόνο στη διάρκεια του 1996 είχαν εκτοξευθεί 489 πύραυλοι Katyusha και μέσα στο 1997 είχαν σκοτωθεί 39 Ισραηλινοί στρατιώτες σε επεισόδια και σε επιδρομές της Χετζμπολάχ σε φυλάκια του Ν. Λιβάνου.
Τον Μάιο 1999 εξελέγη Πρωθυπουργός Ισραήλ ο Εχούντ Μπαράκ και άρχισε ο σχεδιασμός της απαγκίστρωσης, με η χωρίς συμφωνία (ανταλλάγματα) από Λίβανο και τη Συρία.
'Ένα χρόνο μετά οι Ισραηλινοί έφυγαν και ο πραγματικός πόλεμος της Χετζμπολάχ εναντίον του Ισραήλ άρχιζε!

Οι 'Άραβες λένε οτι ο Νασράλα είναι ο μόνος που κατόρθωσε να νικήσει το Ισραήλ και μάλιστα διοικώντας τη Χετζμπολάχ από το Νότιο Λίβανο και όχι από την "ασφάλεια" της Κοιλάδας Μπεκάα.
Στα ταμεία της Χετζμπολάχ φθάνουν εκατομμύρια δολάρια το μήνα απ' όλο τον κόσμο απ' όπου κι αν βρίσκονται Σιίτες πρόθυμοι και μη (αρκεί να έχουν συγγενείς στο Λίβανο και γενικά στη Μ. Ανατολή).
Γίνεται λόγος και για έσοδα από λαθρεμπόριο διαμαντιών στη Δυτική Αφρική, τσιγάρων στις ΗΠΑ και ναρκωτικών στο τρειεθνές Παραγουάη – Αργεντινή - Βραζιλία.

Ο Νασράλα θεωρούσε την Amal διεφθαρμένη. Τα έσοδα της Χετζμπολάχ διατίθενται, εκτός από τις δαπάνες των εξοπλιστικών, στην ανάπτυξη δικτύων κοινωνικής υποστήριξης και ενίσχυσης των φτωχών.
Ο ίδιος ο Νασράλα ζει λιτά (είναι παντρεμμένος με την Fatima Yassin και έχουν 4 παιδιά) και δίνει το παράδειγμα στα στελέχη του ακόμη και με προσωπικές θυσίες (ο 18χρονος γιός του Hadi σκοτώθηκε ως απλός μαχητής σε σύγκρουση με τους Ισραηλινούς στο Jabal al-Rafei του Ν. Λιβάνου τον Σεπτέμβριο 1997).
Ασκεί πλέον επιρροή στον Bashar Assad (ο Hafez Assad τον άφηνε να περιμένει με τις ώρες στους προθαλάμους πριν τον δεχθεί) και έχει γίνει δεκτός στο Προεδρικό Μέγαρο του Λιβάνου από τον Emil Lahoud ( συναντήθηκε και με τον Κόφι Ανάν στη Βηρυτό το Καλοκαίρι 2000).

Ο Elhanan Tennenbaum με την οικογένειά του

Μετά τη λήξη της Παλαιστινιακής Ιντιφάντα τον Σεπτέμβριο 2000, η Χετζμπολάχ έκανε μερικές σποραδικές επιδρομές στις κατεχόμενες από το Ισραήλ Shebaa Farms στα υψίπεδα του Γκολάν, περιοχές που εκτός της Συρίας διεκδικεί και ο Λίβανος.
Τον Οκτώβριο της ίδιας χρονιάς αντάρτες της Χετζμπολάχ σκότωσαν εκεί 3 Ισραηλινούς στρατιώτες και έπιασαν αιχμάλωτο τον ταγματάρχη της Ισραηλινής Αεροπορίας Elhanan Tennenbaum.

Στις 4 Απριλίου 2001, ο Νασράλα μίλησε μπροστά σε 300.000 οπαδούς της Χετζμπολάχ και ξεκαθάρισε την άποψη του για το ρόλο της Συρίας:
"Η Συριακή παρουσία στο Λίβανο είναι αναγκαία και η Συρία έχει εθνική υποχρέωση να παραμείνει", είπε.
Παράλληλα με την πολιτική έναντι της Συρίας και του Ιράν η Χετζμπολάχ διατηρεί στενές σχέσεις με τη Χαμάς και την Ισλαμική Τζιχάντ, των οποίων μαχητές εκπαιδεύει στα στρατόπεδα της ενώ γίνονται και επιχειρήσεις μεταφοράς όπλων στη Γάζα.
Το 2004 έγινε ανταλλαγή αιχμαλώτων – ομήρων - απαχθέντων με το Ισραήλ και εκατοντάδες Παλαιστινίων και μέλη της Χετζμπολάχ απελευθερώθηκαν και επέστρεψαν στο Λίβανο.

Αμέσως μετά την 11η Σεπτεμβρίου η Χετζμπολάχ εξαφανίστηκε από τις λίστες των τρομοκρατικών οργανώσεων του Στέιτ Ντιπάρτμεντ (με την επιδίωξη των Αμερικανών να εξασφαλίσουν την υποστήριξη της Συρίας εναντίον του Ιράκ) αλλά σχετικά γρήγορα επανήλθε.

Τον Σεπτέμβριο 2002 ο υφυπουργός Εξωτερικών ΗΠΑ Richard Armitage αποκάλεσε τη Χετζμπολάχ "Οργάνωση Τρομοκρατών που έχει χρέη αίματος προς τις ΗΠΑ" (αναφερόταν στα γεγονότα που συνέβησαν στις αρχές της 10ετίας ' 80 με τον βομβαρδισμό της Αμερικανικής Πρεσβείας στη Βηρυτό και στο στρατόπεδο των Πεζοναυτών που είχαν προκαλέσει τον θάνατο εκατοντάδων Αμερικανών).
Μάλιστα, ο Armitage απείλησε τη Χετζμπολάχ τότε, λέγοντας: "Θα έρθει η ώρα της".

Οι νεο-συντηρητικοί στην Ουάσινγκτον περιγράφουν τη Χετζμπολάχ ως την "επόμενη Αλ Κάιντα" και οι ΗΠΑ έχουν επιβάλλει το πάγωμα των λογαριασμών της στις διεθνείς Τράπεζες.
Η πρόσφατη συγκυρία με το θάνατο Αραφάτ, τη δολοφονία Χαρίρι και την αποχώρηση των Συριακών δυνάμεων, την απόσυρση Σαρόν λόγω υγείας και την κατάκτηση της Κυβέρνησης στην Παλαιστίνη από τη Χαμάς, οδήγησαν τη Χετζμπολάχ υπό τον Νασράλα στις εξελίξεις αυτών των ημερών με τον Λίβανο να έχει ισοπεδωθεί από τους βομβαρδισμούς και με εκατοντάδες νεκρούς αμάχους.
Ίσως το "κέρδος" να είναι η αναβολή των σχεδίων για μια επέμβαση κατά του Ιράν, ίσως αντίθετα η "ζημιά" να είναι μια επίσπευση της επίθεσης εναντίον της Τεχεράνης!
Όλα παίζονται στο Λίβανο σήμερα που πληρώνει ξανά με το αίμα των παιδιών του, το τίμημα στο βωμό της παγκόσμιας κυριαρχίας και στη σκακιέρα των ισορροπιών.

ΠΟΛΙΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

Return to category
 
Τελευταία άρθρα